Τετάρτη, 1 Μαρτίου 2017

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΠΑΤΡΩΝ κ.κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΓΑΛΗ ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗ


ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΤΡΩΝ


Ἐν Πάτραις τῇ 24ῃ Φεβρουαρίου 2017
Ἀριθμ. Πρωτ.: 112

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 280η


Πρός
τό Χριστεπώνυμον Πλήρωμα
τῆς Ἱερᾶς καί Ἀποστολικῆς Μητροπόλεως Πατρῶν

Παιδιά μου εὐλογημένα,

Μὲ τὴ χάρη τοῦ Θεοῦ εἰσερχόμεθα στὸ στάδιο τῆς Ἁγίας  καὶ Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς. Ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία μᾶς προετοιμάζει πνευματικὰ κατὰ τὴν περίοδο αὐτή, ὥστε νὰ φθάσωμε ἐν ὑγιείᾳ ψυχικῇ καὶ σωματικῇ νὰ προσκυνήσωμε τὰ ἅγια Πάθη τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν καὶ νὰ Τὸν δοξάσωμε Ἀναστάντα ἐκ νεκρῶν.
            Ἡ Μεγάλη Τεσσαρακοστὴ εἶναι μιά πορεία ἡ ὁποία ἔχει ἕνα συγκεκριμένο στόχο. Νὰ συναντηθοῦμε μὲ τὸν Νυμφίο τῆς ψυχῆς μας καὶ νὰ βιώσωμε βαθειὰ στὴν καρδιά μας τὴν χαρὰ καὶ ἀγαλλίαση τῆς προσωπικῆς κοινωνίας μαζί Του.
            Ἡ φιλόστοργη μητέρα μας, ἡ Ἐκκλησία, μᾶς παρέχει τὶς πνευματικὲς ὁδηγίες καὶ τὰ ἀπαραίτητα πνευματικὰ καὶ οὐράνια ἐφόδια, ὥστε μὲ ἀσφάλεια νὰ φθάσωμε στὸ ἐπιθυμητὸ τέρμα, στὴν Ἀνάσταση δηλαδή.
 Ποιὰ εἶναι λοιπὸν αὐτὰ τὰ μέσα καὶ ἐφόδια μέ τά ὁποῖα μᾶς ἐνισχύει ἡ Ἐκκλησία;
 Ἂς τὰ ὑπενθυμίσωμε, ἀδελφοί μου, στὴν ἀγάπη σας
 α) Ἡ προσευχή, ἡ ὁποία εἶναι ἡ γέφυρα ποὺ ἑνώνει τὸν οὐρανὸ μὲ τὴν γῆ, τὸν ἄνθρωπο μὲ τὸν Θεό. Εἶναι ἡ μυστικὴ κλίμακα, ἡ σκάλα δηλαδὴ ἡ ὁποία μᾶς ἀνεβάζει στὸν οὐρανό, στήν μόνιμη πατρίδα μας.
 β) Ἡ οὐρανοδρόμος νηστεία, ἡ ἐκκόπτουσα τὸ σαρκικὸ καὶ χαμαίζηλον φρόνημα καὶ ἀνάγουσα εἰς πνευματικοὺς ἀναβαθμούς, ἀφοῦ συνδυαζομένη μὲ τὴν ἐγκράτεια καὶ τὴν νήψη, ἀποδεικνύεται φάρμακο σωτήριο.
 γ) Ἡ ταπείνωση, τὴν ὁποία οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μας ὀνομάζουν κρηπίδα, δηλ. βάση καὶ θεμέλιο πασῶν τῶν ἀρετῶν.
            δ) Ἡ μετάνοια. Δεύτερο βάπτισμα καὶ λουτρὸν δακρύων, ὀνομάζεται ἀπὸ τοὺς ἁγίους τῆς Ἐκκλησίας, ἡ μετάνοια. Πρόκειται γιὰ τὴν ἀλλαγὴ τρόπου ζωῆς, τὴν ἀπόρριψη τοῦ παλαιοῦ ἑαυτοῦ μας, τῶν δερματίνων χιτώνων, κατά τήν ἁγιοπατερική ἒκφραση, γιά τόν ἐσωτερικό πνευματικό μεταβολισμό. Γιὰ τὴν ἀπόφαση νὰ σηκωθοῦμε ἀπὸ τὸ πτῶμα στὸ ὁποῖο εὑρισκόμεθα, ἐξ’ αἰτίας τῆς φθοροποιοῦ καὶ καταστροφικῆς ἁμαρτίας, πού ὑποδουλώνει τὸν ἄνθρωπο, ἀλλοτριώνει τὸ φρόνημά του καὶ τὸν δαιμονοποιεῖ.
            ε) Ἡ ἀγάπη πρὸς τὸν Θεὸ καὶ πρὸς τὸν συνάνθρωπο, ἐκφραζομένη, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, καὶ μέσα ἀπὸ τὴν φιλανθρωπία πρὸς τοὺς ἐνδεεῖς καὶ ἐμπεριστάτους ἀδελφούς μας, τοὺς πονεμένους, τοὺς ἀδικημένους, τοὺς πένητας καὶ ἀσθενεῖς, τοὺς αἳροντας γενικῶς τὸν σταυρὸ τῆς ὀδύνης, μὲ τοὺς ὁποίους ταυτίζεται ὁ Κύριός μας, συμπορεύεται καὶ συμπάσχει.
            στ) Τέλος, θὰ σημειώσωμε μὲ ἰδιαίτερη ἔμφαση τὴν συμμετοχή μας στὴν Μυστηριακή ζωὴ τῆς Ἐκκλησίας μας, μὲ ἀποκορύφωμα τὴν μετοχή μας στὸ Ποτήριο τῆς Ζωῆς, στὴν Θεία δηλ. Κοινωνία, μέσα ἀπὸ τὴν ὁποία γινώμεθα ὃμαιμοι καὶ σύσσωμοι Χριστοῦ.
            Ἀδελφοί μου, γνωρίζω ὅτι ὁ δρόμος αὐτὸς εἶναι πολὺ δύσκολος, χρειάζεται ὑπομονή, πίστη καί ἂσκηση, ὅμως συμπαραστάτης μας στὸν ἀγῶνα μας, εἶναι ὁ ἴδιος ὁ Κύριός μας καὶ ἀκοίμητοι πρέσβεις πρὸς Αὐτὸν ὑπὲρ ἡμῶν, εἶναι ἡ Παναγία Μητέρα Του καὶ Μητέρα μας ἡ Κυρία Θεοτόκος, ὁ Ἅγιος Ἀπόστολος Ἀνδρέας καὶ πάντες οἱ Ἅγιοι, οἱ ἀπ’ αἰῶνος Θεῷ εὐαρεστήσαντες.
            Παρηγορία στὴν δύσκολη πορεία μας, εἶναι οἱ Ἱερὲς Ἀκολουθίες τῆς Ἐκκλησίας μας, στὶς ὁποῖες ἐὰν συμμετέχωμε λαμβάνωμε δύναμη καὶ ἐπιστηριγμό.
            Σᾶς εὔχομαι ἀπὸ τὰ βάθη τῆς ψυχῆς μου νὰ ἀξιοποιήσετε, ὅλα τὰ προαναφερθέντα πνευματικὰ μέσα καὶ θερμῶς προσεύχωμαι νὰ φθάσετε, νὰ φθάσωμε ὅλοι, ὣστε νὰ ἑορτάσωμε ἐν χαρᾷ καί εὐφροσύνῃ τὸ Ἅγιον Πάσχα, τὸ πέρασμά μας ἀπὸ τὰ φθαρτὰ στὰ ἄφθαρτα, ἀπό τά πρόσκαιρα στὰ αἰώνια, ἀπὸ τὴν δουλεία τῆς ἁμαρτίας στὴν κατὰ Θεὸν ἐλευθερία.
            Καλὴ μεγάλη Τεσσαρακοστὴ καὶ καλὴ Ἀνάσταση.  
            Σᾶς ἀσπάζομαι ἐν Κυρίῳ.
    

  Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ

    U Ο  Π Α Τ Ρ Ω Ν   Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Σ


Τετάρτη, 18 Ιανουαρίου 2017

Η ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΤΗ ΧΑΛΑΝΔΡΙΤΣΑ ΠΑΤΡΩΝ

Η  ΕΟΡΤΗ  ΤΟΥ ΕΝ  ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ  ΗΜΩΝ
ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ  ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ 18-01-2017
Με ιδιαίτερη λαμπρότητα και μεγαλοπρέπεια γιορτάσθηκε η μνήμη του εν Αγίου Αθανασίου, Πολιούχου της ιστορικής κωμοπόλεως της Χαλανδρίτσας του Δήμου Ερυμάνθου Πατρών.
Την παραμονή το απόγευμα τελέσθηκε πανηγυρικός εσπερινός από τον Πανοσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη π. Γερβάσιο Παρακεντέ.
Ανήμερα, τελέσθηκε η Θεία Λειτουργία προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ.κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ, στην οποία συμμετείχαν και οι Ιερείς: Αρχιμ. π. Γερβάσιος Παρακεντές, Πρωτοπρεσβ. π. Δημήτριος Παπαγεωργίου, Αρχιερατικός Επίτροπος Φαρρών, Πρωτοπρεσβ. π. Παναγιώτης Νικολόπουλος, Πρεσβ. π. Νικόλαος Δεκής, Πρεσβ. π. Παναγιώτης Πανόπουλος και Πρεσβ. π. Νικόλαος Βγενόπουλος.


Στην ομιλία του ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας αναφέρθηκε στους υπέρ της Ορθοδοξίας αγώνες των Πατέρων της Εκκλησίας μας Μεγάλου Αθανασίου και Αγίου Κυρίλλου, Πατριαρχών Αλεξανδρείας, και κάλεσε το λαό του Θεού να βαδίζει στα ίχνη των Αγίων Πατέρων μας, τηρώντας απαρασαλεύτως την αληθινή πίστη που παραλάβαμε απ’  αυτούς και η οποία είναι η γνησία, αυτή που δίδαξε ο ίδιος ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός, που παρέλαβαν οι Άγιοι Απόστολοι και παρέδωσαν στους Αγίους Πατέρας και κατέχει η Ορθόδοξη Εκκλησία μας μέχρι σήμερα.
  
Αγ. Αθανάσιος Χαλανδρίτσης
Το συναξάρι του Αγίου Αθανασίου

Ο Αγ. Αθανάσιος γεννήθηκε σε μια Ελληνική Χριστια­νική οικογένεια στην Αλεξάνδρεια στα τέλη του τρίτου αιώνα, ίσως το 295. Κατά τη νεότητα του παρέστη μάρτυς των διωγμών που έγιναν επί Διοκλητιανού. Κατά τον άγ. Γρηγόριο τον θεολό­γο, διάθεσε «λίγο χρόνο» για μια γενική εκπαίδευση και για να σπουδάσει κοσμικές επιστήμες αλλά είχε κάποια γνώση της κλασσικής φιλοσοφίας και ιδιαίτερα του Νεοπλατωνισμού. Έδωσε πιο πολύ την προσοχή του στη μελέτη της Αγίας Γρα­φής, την οποία ήξερε πάρα πολύ καλά. Πιθανόν να σπούδασε στην Κατηχητική Σχολή της Αλεξανδρείας.

 Ο Αγ. Αθανάσιος έκανε εντύπωση στον Αλέξανδρο, Επίσκοπο Αλεξανδρείας, όταν ήταν ακόμα πολύ νέος. Έζησε στο σπίτι τού Αλεξάνδρου και διδάχθηκε γραμματική και ρητορική υπό την καθοδήγηση του. Ο Αγ. Αθανάσιος έγινε διάκονος και γραμματέας τού Επισκόπου όχι πολύ πριν από την έναρξη της Αρειανικής έριδος. Συνόδευσε τον Αλέξανδρο στη Νίκαια όπου «ευθαρσώς αντέστη κατά της ασεβείας των Αρειανών». Ο Αλέξανδρος πέθανε αμέσως μετά τη σύνοδο. Προφανώς εί­χε υποδείξει τον Αγ. Αθανάσιο ως διάδοχο του. Στη σύνοδο της Αλεξανδρείας τού 339 δηλώθηκε ότι «όλο το πλήθος των κατοίκων, όλοι όσοι ανήκαν στην Καθολική Εκκλησία, συνα­θροίστηκαν και με μια ψυχή, σαν να ήταν ένα σώμα, εφώναζαν και απαιτούσαν τον Αθανάσιο ως Επίσκοπο της Εκκλησίας. Σ' όλη τη χώρα προσεύχονταν στο Χριστό γι' αυτό επί πολλές μέρες και πολλές νύχτες»
        Το 
328 ο Αγ. Αθανάσιος χειροτονή­θηκε Επίσκοπος Αλεξανδρείας από ένα μεγάλο πλήθος Ιεραρχών.
Ο Άγ. Αθανάσιος υπέστη πολλούς διωγμούς καθ’ όλη τη διάρκεια που ήταν Επίσκοπος. Δεκαπέντε από τα 47 χρόνια της αρχιερατείας του τα πέρασε σε εξορία. Οι Αρειανοί και οι Μελετιανοί αντέδρασαν στην εκλογή του με εχθρότητα και συκο­φαντίες, και οι Ευσεβιανοί τον είδαν ως το σπουδαιότερο εμπό­διο στις προσπάθειες τους για συμβιβασμό. Ο Αθανάσιος απέ­δειξε την αθωότητά του από τις εναντίον του κατηγορίες στη σύνοδο της Τύρου το 335, αλλά οι εχθροί του κατάφεραν να πείσουν τον Κωνσταντίνο ότι αυτός ήταν υπεύθυνος για την διαφωνία. Ο αυτοκράτορας διέταξε τον Αθανάσιο να εγκατα­λείψει την Αίγυπτο και να πάει στη Δύση στο Trier, αλλά δεν επέτρεψε να τον διαδεχθεί άλλος στον θρόνο της Αλεξανδρεί­ας. Ο Αθανάσιος έγινε δεκτός στο Trier με τιμή και αγάπη. Κατά τη σύντομη παραμονή του άσκησε μεγάλη επίδραση στους εκκλησιαστικούς κύκλους και για πολύ χρόνο τον θυμότανε με σεβασμό. Μετά το θάνατο του Κωνσταντίνου το 337 ο Αθανά­σιος και άλλοι εξόριστοι πήραν την άδεια να επιστρέψουν στην Αλεξάνδρεια, όπου έγινε δεκτός με χαρά από το λαό
Οπωσδήποτε, οι ραδιουργίες κατά τού Αγ. Αθανασίου γρήγορα ξανάρχισαν. Ο Ευσέβιος τον κατηγόρησε ότι επέ­στρεψε στην έδρα του παράνομα, αφού η εξορία που τού επέβαλε η σύνοδος της Τύρου δεν είχε ακυρωθεί από νέα σύνοδο. Ένας Αρειανός Πρεσβύτερος, ο Πιστός, ο οποίος χειροτονήθηκε Επίσκοπος από τον Σεκούνδο Πτολεμαΐδος, που ήταν επίσης Αρειανός, εστάλη να πάρει τη θέση του, αλλά αναθεματίστηκε από τους επισκόπους της Αιγύπτου.
 Παρά την ομόφωνη υπεράσπιση που έλαβε ο Αγ. Αθανά­σιος στη σύνοδο της Αλεξανδρείας το 339, κατά τη σύνοδο της Αντιοχείας το 340 εκθρονίστηκε πάλι, και κάποιος Καππαδόκης που ονομάζονταν Γρηγόριος κατέλαβε τον θρόνο της Αλε­ξανδρείας. Ο Γρηγόριος και οι οπλισμένοι υποστηρικτές του όρμησαν στην Αλεξάνδρεια και κατέλαβαν τις εκκλησίες ύστερα από πολλή αιματοχυσία. Ο Αθανάσιος το θεώρησε αναγκαίο να εγκαταλείψει την Αίγυπτο και πήγε στη Ρώμη, όπου μια τοπική σύνοδος τον απήλλαξε από τις εναντίον του κατηγορίες και τον δέχτηκε σε κοινωνία. Ο πάπας Ιούλιος μεσολάβησε γι' αυτόν. Ρωμαίοι υποστηρικτές του μοναχισμού οι οποίοι εκτιμούσαν τους περίφημους αναχωρητές της Αιγύπτου, συγκεντρώθηκαν γύρω από τον Αθανάσιο. Το 343 έλαβε μέρος στη σύνοδο της Σαρδικής. Το 345 ο Κωνστάντιος τον κάλεσε να επιστρέψει στην Αίγυπτο, και το 346 ο Αθανάσιος γύρισε στην Αλεξάνδρεια.
Η Αρειανική λογομαχία ξέσπασε πάλι περί τα μέσα τού έτους 350, και ο Αγ. Αθανάσιος εξορίσθηκε από τις συνόδους της Aries (353) και τού Μιλάνου (355). Στις αρχές τού 356 ο στρατιωτικός διοικητής Sirian εστάλη στην Αλεξάνδρεια με την εντολή να συλλάβει τον Αθανάσιο, αλλά ο Αθανάσιος κρύφτηκε και αποσύρθηκε στην έρημο. Την έδρα της Αλεξαν­δρείας σφετερίστηκε ένας νέος Επίσκοπος, ο Γεώργιος, ο οποίος υπέβαλε τους ορθοδόξους σε σκληρό διωγμό. Η Αλεξάνδρεια έγινε προσωρινά το κέντρο του Αρειανισμού, και ο Αέτιος και ο Ευνόμιος άρχισαν τότε το κήρυγμά τους.
 Αυτή την περίοδο ο Αθανάσιος κρυβόταν στην έρημο ανά­μεσα στους ερημίτες σε πλήρη απομόνωση. Ήταν αυτήν την εποχή που έγραψε και κυκλοφόρησε τα πιο σπουδαία πολεμικά και απολογητικά του έργα. Οι εχθροί του συνέχισαν να τον αναζητούν, αλλά δεν τον βρήκαν. Ο Αθανάσιος δεν μπόρεσε να γυρίσει από την εξορία παρά μόνο κατά τη βασιλεία τού Ιουλιανού το 361, αλλά και πάλι μόνο για λίγο. Κατά τη διάρ­κεια των λίγων μηνών που παρέμεινε στην Αλεξάνδρεια κατόρ­θωσε να καλέσει και να διευθύνει μια μεγάλη σύνοδο το 362, η οποία διασαφήνισε σπουδαίες πλευρές του δόγματος.
 Στα τέλη του 362 ο Αθανάσιος εξορίστηκε και πάλι. Πήγε στην Άνω Αίγυπτο και παρέμεινε εκεί ως το θάνατο τού Ιουλιανού. Ύστερα από μια πρώτη συνάντηση του στην Αντιόχεια με τον νέο αυτοκράτορα Ιοβιανό, ο Αθανάσιος γύρισε στην Αλεξάνδρεια το 364. Και πάλι έπρεπε να φύγει το 365 όταν ο Ουάλης διέταξε να εξοριστούν όσοι είχαν εξοριστεί επί Κων­σταντίου και επέστρεψαν επί Ιουλιανού. Σε τέσσερες μήνες αυτή η διαταγή ανακλήθηκε κατόπιν αξιώσεως τού λαού και ο Αθανάσιος έμεινε το υπόλοιπο της ζωής στην Αλεξάνδρεια, ασχολούμενος με τη συγγραφή και με ποιμαντικά θέματα. Πέθανε στις 2 ή 3 Μαΐου τού 373, αφού είχε χειροτονήσει τον διάδοχο του, τον Επίσκοπο Πέτρο, λίγο πριν πεθάνει.
Από το έργο του: οι ανατολικοί Πατέρες του τετάρτου αιώνα
Μετάφραση Παναγιώτου Πάλη - Εκδόσεις Πουρνάρα Θεσσαλονίκη 2006




Πέμπτη, 22 Δεκεμβρίου 2016

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΓΙΟΡΤΗ ΣΤΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ



Tήν Πέμπτη 22.12.2016 στό ερό Παρεκκλήσιο το γίου ωάννου το Χρυσοστόμου, το κκλησιαστικο Λυκείου Πατρν τελέσθη Θεία Λειτουργία πό τόν πανοσιολογιώτατο ρχιμ. Γερβάσιο Παρακεντέ, πεύθυνο τς κκλησιαστικς στίας καί τόν  αδεσιμολογιώτατο Πρωτ. π. Δημήτριο Παπαγεωργίου.
             Στήν Θεία Λειτουργία χοροστάτησε Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρν κ.κ. Χρυσόστομος, ποος μίλησε γιά τήν χαρά πού πηγάζει από τήν Γέννηση το Χριστο. πεσήμανε δέ, τι χαρά ατή είναι α) προσωπική β) κοινωνική καί γ) συμπαντική.
            κκλησιάσθησαν Σχολικός Σύμβουλος κ. Δημακόπουλος, Διευθυντής το κκλησιαστικο Λυκείου κ. ωάννης Κόττορος, ο Καθηγητές, ο ργαζόμενοι στήν κκλησιαστική στία καί ο Μαθητές το Σχολείου.
            Στήν Θεία Λειτουργία ψαλε χορωδία το κκλησιαστικο Λυκείου πό τήν διεύθυνση το Διευθυντο το Σχολείου κ. ωάννου Κόττορου.
          Μετά τήν Θεία Λειτουργία στήν αθουσα τελετν το κκλησιαστικο Λυκείου πραγματοποιήθηκε όρτια κδήλωση γιά τά Χριστούγεννα, στήν ποία ο μαθητές παρουσίασαν ποιήματα, κείμενα, μνους, κάλαντα καί βίντεο σχετικά μέ τό νόημα τν Χριστουγέννων.
     Στήν κδήλωση χαιρετισμό πηύθυνε Διευθυντής το κκλησιαστικο Λυκείου κ. ωάννης Κόττορος, Σχολικός Σύμβουλος κ. Δημήτριος Δημακόπουλος, ν τήν ορτή  κλεισε Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρν κ.κ. Χρυσόστομος, ποος ξέφρασε τήν χαρά του γιά τό ργο τό ποο πιτελεται στό κκλησιαστικό Λύκειο Πατρν καί εχαρίστησε τόν κ. Διευθυντή, τούς κ. Καθηγητάς καί λο τό προσωπικό το Σχολείου.


Τετάρτη, 21 Δεκεμβρίου 2016

Η ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΟΔΕΣΤΟΥ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΦΑΡΡΩΝ

Η  ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΟΔΕΣΤΟΥ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΦΑΡΡΩΝ

         Με λαμπρότητα και εκκλησιαστική κατάνυξη γιορτάσθηκε και φέτος η εορτή του Αγίου Μοδέστου,  Πατριάρχου Ιεροσολύμων, στο χωριό Ελληνικό Φαρρών.
          Ο Άγιος Μόδεστος θεωρείται προστάτης όλων των ζώων και ιδιαίτερα των βοοειδών, τα οποία τα πιο παλιά χρόνια είχαν άμεση σχέση και με την καλλιέργεια της γης και ήσαν, όπως έλεγαν οι παλαιοί γεωργοί, καματερά.
         Σε όλα τα χωριά της περιοχής μας, την ημέρα της μνήμης του, δηλαδή την 16η Δεκεμβρίου, όλες οι νοικοκυρές εκτός από το πρόσφορο που πήγαιναν στην Εκκλησία, έφτιαχναν ειδικές στρογγυλές πίττες με σταυρό στη μέση ζυμωτό και στολισμένες με αμύγδαλα και καρύδια.
          Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας, ο ιερέας έκανε σχετική δέηση, διάβαζε τις ευχές του Αγίου Μοδέστου για την προστασία των ποιμνίων, αλλά και όλων των ζώων και τέλος ευλογούσε τις πίττες, από τις οποίες έτρωγαν οι ίδιοι, αλλά και έδιναν μικρό μερίδιο και στα ζώα τους για να ευλογηθούν και να προστατεύονται από τις διάφορες ασθένειες.  

          Και φέτος, στο Ελληνικό Φαρρών, για δεύτερη συνεχή χρονιά, τελέσθηκε Θεία Λειτουργία στη μνήμη του Αγίου Μοδέστου από τον Πρωτοπρεσβ. π. Δημήτριο Παπαγεωργίου, Αρχιερατικό Επίτροπο Φαρρών, στην οποία συμμετείχαν οι λιγοστοί κάτοικοι  του χωριού, προσφέροντας και τις σχετικές πίττες.  

Τετάρτη, 19 Οκτωβρίου 2016

13 Ἀπριλίου 1204: Ἡ ἅλωση τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Φραγκολατίνους


Γράφει ὁ πατὴρ Γεώργιος Μεταλληνός, Ὁμότιμος καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς σχολῆς Ἀθηνῶν
Η άλωση της Πόλης από τους Φράγκους
Ἐκεῖνον τὸν Ἀπρίλιο... (Ἡ ἅλωση τοῦ 1204)
Ἂν ἡ 29η Μαΐου εἶναι ἡμέρα πένθους γιὰ τὸν Ἑλληνισμό, διότι φέρνει στὴ μνήμη μας τὴν ἅλωση τῆς Πόλης ἀπὸ τοὺς Ὀθωμανοὺς τὸ 1453, ἄλλο τόσο ἀποφρὰς εἶναι γιὰ τὸ Γένος μας καὶ ἡ 13η Ἀπριλίου, διότι κατ᾿ αὐτὴν ἔπεσε ἡ Πόλη τὸ 1204 στοὺς Φράγκους. Τὸ δεύτερο γεγονὸς δὲν ὑστερεῖ καθόλου σὲ σημασία καὶ συνέπειες ἔναντι τοῦ πρώτου. Αὐτὴ εἶναι σήμερα ἡ κοινὴ διαπίστωση τῆς ἱστορικῆς ἔρευνας. Ἀπὸ τὸ 1204 ἡ Πόλη, καὶ σύνολη ἡ Αὐτοκρατορία τῆς Νέας Ῥώμης, δὲν μπόρεσε νὰ ξαναβρεῖ τὴν πρώτη της δύναμη. Τὸ φραγκικὸ χτύπημα ἐναντίον της ἦταν τόσο δυνατό, ποὺ ἔκτοτε ἡ Κωνσταντινούπολη ἦταν «μία πόλη καταδικασμένη νὰ χαθεῖ» (Ἑλ. Ἀρβελέρ). Ἀξίζει, συνεπῶς, μία θεώρηση τοῦ γεγονότος αὐτοῦ ἔστω καὶ στὰ περιορισμένα...
ὅρια ἑνὸς ἄρθρου.
1. Στὶς 12/13 Ἀπριλίου 1204, ἔπειτα ἀπὸ μία πεισματικὴ καὶ μακρόχρονη πολιορκία, κατελάμβαναν οἱ Φραγκολατίνοι Σταυροφόροι τὴν Κωνσταντινούπολη. Ἡ χριστιανικὴ αὐτοκρατορία τῆς Ῥωμανίας/ Βυζαντίου ἔσβηνε κάτω ἀπὸ τὸ θανάσιμο πλῆγμα τῆς φραγκικῆς Δύσεως. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἦταν σημαντικότατο σὲ δύο κατευθύνσεις: α) ἐσωτερικά, διότι σφράγισε καθοριστικὰ τὴν περαιτέρω πορεία τῆς αὐτοκρατορίας, καὶ β) ἐξωτερικά, διότι καθόρισε ἐπίσης τελεσίδικα τὶς σχέσεις μὲ τὴν Δύση, ἀλλὰ καὶ μὲ τὴν ἀνερχόμενη δύναμη τῶν Ὀθωμανῶν. Ἡ τραγικὴ ἱστορικὴ ἐπιλογὴ τοῦ Ῥωμαίικου, ποὺ ἐκφράζεται μὲ τὸν γνωστὸ ἐκεῖνο λόγο «κρεῖττον (…) φακιόλιον (…) Τούρκων ἢ (παρὰ) καλύπτρα λατινική», ὑποστασιώνεται στὰ 1204, ὅταν πλέον ἀποκαλύπτονται ἀδιάστατα οἱ διαθέσεις τῆς Φραγκιᾶς ἔναντι τῆς Ῥωμαίικης Ἀνατολῆς.
 Ἀπὸ τὸ 1095 ἀρχίζουν οἱ σταυροφορίες, ἐκστρατεῖες δηλαδὴ τοῦ Χριστιανικοῦ κόσμου τῆς Εὐρώπης, μὲ σκοπό, κατὰ τὶς ἐπιφανειακὲς διακηρύξεις, τὴν ἀπελευθέρωση καὶ ὑπεράσπιση τῶν Ἁγίων Τόπων. Στὶς ἐπιχειρήσεις αὐτές, ποὺ κράτησαν ὡς τὸν 15ο αἰώνα, πρωτοστατοῦσαν οἱ ἑκάστοτε Πάπες, διότι ἦσαν «ἱεροὶ πόλεμοι» κατὰ τῶν ἀπίστων. Βέβαια ἡ ἔρευνα ἔχει ἐπισημάνει στὶς ἐκστρατεῖες αὐτὲς καὶ ταπεινὰ ἐλατήρια, λ.χ. τυχοδιωκτισμό, δίψα πλουτισμοῦ κ.ἄ. 
 Εἶναι ὅμως σήμερα πέρα ἀπὸ κάθε ἀμφιβολία ὅτι οἱ σταυροφορίες κύριο σκοπὸ εἶχαν τὴν φραγκικὴ κυριαρχία στὴν Ὀρθόδοξη Ἀνατολὴ καί, τελικά, τὴν διάλυση τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκρατορίας τῆς Νέας Ῥώμης, ποὺ ἦταν τὸ ἐμπόδιο στὸν ἐπεκτατισμὸ καὶ τὰ μονοκρατορικὰ σχέδια τῆς μετακαρλομάγνειας Φραγκοσύνης. Τὸ 1204, ἡ ἅλωση τῆς Πόλης ἀπὸ τοὺς Φράγκους, ἡ διάλυση τῆς «Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας» καὶ ἡ ἐπακολουθήσασα Φραγκοκρατία ἐπιβεβαιώνουν τὴν ἐκτίμηση αὐτή.
 2. Τὰ γεγονότα τοῦ 1204 συνδέονται μὲ τὴν Δ´ σταυροφορία. Ἡ σχετικὴ βούληση γι᾿ αὐτὴν ἐκφράσθηκε τὸ 1199 μὲ τὴν εὐλογία τοῦ πάπα Ἰννοκεντίου Γ´ (1198-1216), «πνευματικοῦ πατέρα» τῶν δύο βασικῶν ἐπεκτατικῶν μέσων της φραγκοπαπικῆς ἐξουσίας, τῆς «Ἱερᾶς Ἐξετάσεως» (Inquisitio) καὶ τῆς Οὐνίας (ὡς ἰδέας). Συνεργάτης αὐτόκλητος παρουσιάσθηκε ὁ δόγης (δούκας) τῆς Βενετίας Δάνδολος μὲ τὸ στόλο του. Σπουδαῖο ἱστορικὸ πρόβλημα εἶναι ἡ ἐκτροπὴ τῆς Δ´ σταυροφορίας ἀπὸ τοὺς Ἁγίους Τόπους πρὸς τὴν Κωνσταντινούπολη. Ἦταν σκοπὸς ἀνομολόγητος ἢ τραγικὴ σύμπτωση; Ἡ πλειονότητα τῶν ἱστορικῶν, καὶ μάλιστα τῶν ἀδέσμευτων, δέχεται τὸ πρῶτο. 
 Ἐπρόκειτο γιὰ καλὰ ὀργανωμένο σχέδιο, ποὺ ἀποσκοποῦσε στὸ νὰ δοθεῖ ἰσχυρὸ κτύπημα στὴν Ὀρθόδοξη Αὐτοκρατορία, ποὺ περνοῦσε περίοδο κάμψεως λόγω τῆς ἐντάσεως τοῦ τουρκικοῦ κινδύνου. Κατὰ τὰ δυτικὰ χρονικά, μάλιστα, κάποιοι λατίνοι ἄρχοντες ἀρνήθηκαν νὰ συμμετάσχουν, ὅταν ἔμαθαν τὴν ἀλλαγὴ τοῦ σκοποῦ τῆς σταυροφορίας. Οἱ περισσότεροι ὅμως συμβιβάσθηκαν ἀπὸ οἰκονομικὴ ἀνάγκη. 
 Ἔμειναν κυρίως οἱ «μυημένοι» στὴ συνωμοσία κατὰ τῆς Νέας Ρώμης κάτω ἀπὸ τὴν «πνευματικὴ» ἡγεσία τοῦ Πάπα καὶ τὴν στρατιωτικὴ τοῦ Δόγη, ποὺ μετέβαλε τὴν Βενετία σὲ θαλασσοκράτειρα δύναμη μὲ τὴν ἐκμηδένιση τοῦ «Βυζαντίου». Ὁ βενετικὸς στόλος μετέφερε στὴν Προποντίδα ἄγριες μάζες Φλαμανδῶν, Φράγκων, Γερμανῶν - τὰ χειρότερα στρώματα τῆς δυτικῆς κοινωνίας, κακοποιούς, ἐγκληματίες, καιροσκόπους. Ἡ ἀμοιβὴ τοῦ Δόγη: ἡ μισὴ λεία ἀπὸ τῇ λεηλασία τῆς πλουσιότερης πρωτεύουσας τοῦ τότε κόσμου.
 3. Βέβαια, τὰ φραγκοπαπικὰ σχέδια διευκολύνθηκαν ἀπὸ τὴν ἐσωτερικὴ ἀρρυθμία τῆς Ἀνατολικῆς Αὐτοκρατορίας. Ἀπὸ τὸν ια´ αἰώνα ἄρχισε προοδευτικὰ ἡ παρακμή της. Τὸ 1071 στὸ Ματζικὲρτ ὁ «βυζαντινὸς» στρατὸς δέχθηκε μεγάλη ἥττα ἀπὸ τοὺς Σελτζούκους Τούρκους, μὲ συνέπεια τὴν ἀπώλεια μεγάλου τμήματος τῆς Μ. Ἀσίας. 
 Παράλληλα (1071) χάθηκε τὸ τελευταῖο ἔρεισμα τῆς Κωνσταντινουπόλεως στὴν Ἰταλία, ἡ Βάρις (Bari), πέφτοντας στὰ χέρια τῶν Νορμανδοφράγκων. Οἱ ἀνορθωτικὲς προσπάθειες τῶν Κομνηνῶν δὲν εἶχαν σημαντικὰ ἀποτελέσματα καὶ τὸ κράτος ὑποχωρεῖ σταδιακὰ στὴν οἰκονομικὴ ἰσχὺ τῶν ἰταλικῶν πόλεων. Ἡ αὐτοκρατορία παραχωρεῖ σημαντικὰ προνόμια στὴ Βενετία, Πίζα καὶ Γένουα μὲ ἀντάλλαγμα στρατιωτικὴ βοήθεια. Τὸ ἀποτέλεσμα ὅμως ἦταν νὰ δημιουργηθοῦν ἀκμαῖες δυτικὲς παροικίες στὴν Ἀνατολή, μεταβάλλοντας τὸ ἔδαφος τῆς αὐτοκρατορίας σὲ δικό τους ἐμπορικὸ χῶρο. Οἱ Ἰταλοφράγκοι ἑδραιώθηκαν στὴν Ἀνατολὴ καὶ ἐνίσχυσαν τὴν βουλιμία τῆς εὐρύτερης φραγκικῆς οἰκογένειας.
 Ἀλλὰ καὶ τὸ κοινωνικὸ κλίμα τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἦταν τὴν ἐποχὴ αὐτὴ ἀρκετὰ ἀντίξοο. Ἡ Πόλη ἔχει πιὰ ἀπομονωθεῖ καὶ ἀναπτύσσονται φυγόκεντρες τάσεις λόγω τῆς δυσαρέσκειας τῶν ἐπαρχιῶν. Διοίκηση καὶ πολίτες συναγωνίζονται μεταξύ τους σὲ διαφθορά. Οἱ φορολογίες εἶναι δυσβάστακτες καὶ βαρύνουν τοὺς πολίτες τῶν ἐπαρχιῶν. Ἡ κεντρικὴ ἐξουσία ἀμφισβητεῖται καὶ σημειώνονται ἐπαναστατικὰ κινήματα. 
 Ἡ φήμη γιὰ τὴν μυθώδη πολυτέλεια τῆς Πόλης καὶ τῶν κατοίκων της εἶχε διαδοθεῖ καὶ στὴ Δύση μὲ εὔλογες συνέπειες. Τὰ ἀμύθητα πλούτη τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἔτρεφαν τὴν φαντασία τῶν πολλῶν καὶ διευκόλυναν τὰ ἐπεκτατικὰ σχέδια τῶν λίγων, τῆς φραγκικῆς ἡγεσίας. Βέβαια, οἱ ἀνύποπτοι ἐπαρχιῶτες τῆς αὐτοκρατορίας εἶδαν στὴν ἀρχὴ ὡς θεία τιμωρία τὴν καταστροφὴ τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Φράγκους, ὁ δὲ ὄχλος της ἔλαβε μέρος στὴ λεηλασία. Ἀργότερα ὅμως θὰ συνειδητοποιηθοῦν οἱ σκοποὶ τῶν Φράγκων καὶ θὰ ἐκτιμηθοῦν σωστὰ τὰ γεγονότα.
 4. Ἡ ὀργάνωση τῆς σταυροφορίας ἄρχισε τὸ 1201. Σημαντικοὶ φράγκοι φεουδάρχες δήλωσαν συμμετοχή: ὁ κόμης τῆς Φλάνδρας Βαλδουΐνος, ὁ κόμης τῆς Καμπανίας Τιμπῶ, ὁ ἱστορικὸς Γοδεφρεῖδος Βιλλεαρδουΐνος καὶ ὁ μαρκήσιος Βονιφάτιος Μομφερατικός. Ἡ συγκέντρωση τοῦ στρατοῦ ἔγινε τὸν Ἰούνιο τοῦ 1202 στὴ Βενετία. Τὸ Νοέμβριο τοῦ 1202 καταλήφθηκε γιὰ λογαριασμὸ τῶν Βενετῶν ἡ δαλματικὴ πόλη Ζάρα, ποὺ εἶχε ἀποστατήσει καὶ ὑπαχθεῖ στὸ βασίλειο τῆς Οὐγγαρίας. 

Οἱ δυναστικὲς ἔριδες στὴν Κωνσταντινούπολη («Ἄγγελοι») διευκόλυναν - ὡς συνήθως - τὰ δυτικὰ σχέδια. Οἱ σταυροφόροι στὶς 24.5.1203 ξεκίνησαν ἀπὸ τὴν Ζάρα καὶ μέσῳ Κερκύρας κατευθύνθηκαν γιὰ τὴν Κωνσταντινούπολη. Ἡ θέα τῆς πόλεως τοὺς ἄφησε κατάπληκτους. «Δὲν μποροῦσαν νὰ φαντασθοῦν πῶς ὑπῆρχε στὸν κόσμο τόσο ἰσχυρὴ πόλη»-σημειώνει ὁ Γ. Βιλλεαρδουΐνος στὴν ἱστορία του. Στὶς 6 Ἰουλίου ἄρχισε ἡ πρώτη πολιορκία, μὲ λεηλασίες στὰ προάστια καὶ τὶς ἀκτὲς τῆς Προποντίδας. 
 Προσπάθεια τῶν πολιορκουμένων, τὴν νύκτα τῆς Πρωτοχρονιᾶς τοῦ 1204, νὰ πυρπολήσουν τὸν ἐχθρικὸ στόλο, ἀπέτυχε. Ἐπεκράτησε τότε ἀναρχία. Στὶς 25 Ἰανουαρίου ὁ λαὸς ἀνεκήρυξε αὐτοκράτορα τὸν Νικόλαο Καναβό, ἐνῶ ὁ αὐτοκράτορας Ἀλέξιος Δ´ συνελήφθη καὶ ἐκτελέστηκε (8.2.1204). Νέος αὐτοκράτορας ἐκλέχθηκε ὁ Ἀλέξιος Ε´ ὁ Μούρτζουφλος. Μάταια προσπάθησε νὰ ὀργανώσει τὴν ἄμυνα καὶ νὰ περιορίσει τὶς λεηλασίες. Οἱ σταυροφόροι ἤδη τὸ Μάρτιο τοῦ 1204 εἶχαν ὑπογράψει συνθήκη γιὰ τὴν τύχη τῆς αὐτοκρατορίας μετὰ τὴν πτώση τῆς πρωτεύουσας. 
 Βασικὲς ἀποφάσεις: θὰ ἐκλεγόταν λατίνος αὐτοκράτορας καὶ λατίνος πατριάρχης. Ἔτσι φάνηκαν καὶ οἱ ἀληθινοὶ σκοποὶ τῆς ἐκστρατείας. Ἐπίσης καθορίσθηκε ὁ τρόπος διανομῆς τῆς λείας καὶ τῶν ἐδαφῶν τῆς αὐτοκρατορίας. Ἡ μεγάλη ἐπίθεση κατὰ τοῦ θαλασσίου τείχους ἔγινε στὶς 9 Ἀπριλίου. Ἡ τελικὴ ὅμως ἐπίθεση ἔλαβε χώρα στὶς 12 καὶ ξημερώνοντας 13 ἔπεσε ἡ Πόλη. Ἡ ἡγεσία εἶχε ἤδη διαλυθεῖ. Αὐτοκράτωρ καὶ εὐγενεῖς ἐγκατέλειψαν τὴν πόλη καὶ μόνο οἱ κληρικοὶ ἔμειναν, γιὰ νὰ προϋπαντήσουν τοὺς σταυροφόρους καὶ νὰ τοὺς δηλώσουν τὴν ὑποταγὴ τῆς Βασιλεύουσας. Ὁ λαὸς πίστευε στὰ χριστιανικὰ αἰσθήματα τῶν νικητῶν, ἀλλὰ διαψεύσθηκε οἰκτρά.
5. Ἡ συμπεριφορὰ τῶν σταυροφόρων ἀπεκάλυψε στοὺς ἀνατολικοὺς τὴν φραγκικὴ Δύση, ἑκατὸν πενήντα χρόνια μετὰ τὸ ἐκκλησιαστικὸ σχίσμα. ΄Ἔγιναν ἀπὸ τοὺς Φράγκους ἀκατονόμαστες πράξεις ἀγριότητας καὶ θηριωδίας. Φόνευαν ἀδιάκριτα γέροντες, γυναῖκες καὶ παιδιά. Λεηλατοῦν καὶ διαρπάζουν τὸν πλοῦτο τῆς «βασίλισσας τῶν πόλεων τοῦ κόσμου». Στὴ διανομὴ τῶν λαφύρων μετέσχε, κατὰ συμφωνία καὶ ὁ Πάπας. 
 Τὸ χειρότερο: πυρπόλησαν τὸ μεγαλύτερο μέρος τῆς Πόλης καὶ ἐξανδραπόδισαν ἕνα τμῆμα τοῦ πληθυσμοῦ της. Σ᾿ αὐτὰ πρέπει νὰ προστεθοῦν οἱ βιασμοὶ τῶν γυναικῶν καὶ τὰ ἄλλα κακουργήματα. Μόνο τὴν πρώτη μέρα φονεύθηκαν 7.000 κάτοικοι τῆς Πόλης. Ἰδιαιτέρως δὲ στόχος τῆς θηριωδίας ἦταν ὁ Κλῆρος. Ἐπίσκοποι καὶ ἄλλοι κληρικοὶ ὑπέστησαν φοβερὰ βασανιστήρια καὶ κατασφάζονταν μὲ πρωτοφανῆ μανία. Ὁ Πατριάρχης μόλις μπόρεσε ξυπόλητος καὶ γυμνὸς νὰ περάσει στὴν ἀπέναντι ἀκτή. 
 Ἡ Κωνσταντινούπολη ἀπογυμνώθηκε ἀπὸ τοὺς θησαυρούς της. Ἐσυλήθηκαν οἱ ναοὶ καὶ αὐτὴ ἡ Ἁγία Σοφία, μάλιστα μέσα σὲ σκηνὲς φρίκης. Στὴ λεηλασία πρωτοστατοῦσε ὁ λατινικὸς κλῆρος. Κανεὶς δὲν φανταζόταν ὅτι ἡ Πόλη θὰ ἔκρυβε τόσο ἀνεκτίμητους θησαυρούς. Ἐπὶ πολλὰ χρόνια τὰ δυτικὰ πλοῖα μετέφεραν θησαυροὺς στὴ Δ. Εὐρώπη, ὅπου καὶ σήμερα κοσμοῦν ἐκκλησίες, μουσεῖα καὶ ἰδιωτικὲς συλλογές, π.χ. Ἅγιος Μᾶρκος, Βενετία. ΄Ἕνα μέρος τῶν θησαυρῶν (κυρίως χειρόγραφα) καταστράφηκε. Μέγα μέρος ἀπὸ τοὺς «βυζαντινοὺς» θησαυροὺς τοῦ Ἁγίου Μάρκου ἐκποιήθηκε τὸ 1795 ἀπὸ τὴν Βενετικὴ Δημοκρατία γιὰ πολεμικὲς ἀνάγκες.
 6. Βαθύτερα ἴχνη ἀπὸ τὴν ἴδια τὴν καταστροφὴ «τῆς πόλης τῶν Πόλεων» χαράχθηκαν μέσα στὶς ψυχὲς τῶν Ὀρθοδόξων. Γιὰ τοὺς Ῥωμηοὺς ἦταν πιὰ ἀπόλυτα βεβαιωμένο ὅτι ἡ Δ´ σταυροφορία εἶχε ἀπ᾿ ἀρχῆς στόχο τὴν ἅλωση τῆς Πόλης καὶ τὴν διάλυση τῆς Ῥωμαίικης Αὐτοκρατορίας. Καὶ εἶναι γεγονὸς ὅτι οἱ δυτικὲς πηγὲς βλέπουν τὴν καταστροφὴ τῆς Κωνσταντινουπόλεως ὡς τιμωρία τῶν «αἱρετικῶν» (Γραικῶν), ποὺ ἦσαν «ἀσεβεῖς καὶ χειρότεροι ἀπὸ τοὺς Ἑβραίους». 
 Τὴν ἅλωση τῆς Κωνσταντινουπόλεως τὴν βλέπουν ὡς «νίκη τῆς Χριστιανοσύνης». Τὸ χάσμα, συνεπῶς, μεταξὺ Ἀνατολῆς καὶ Δύσεως, ποὺ εἶχε ἀνοίξει μὲ τὸ σχίσμα (1054), γίνεται τώρα ἀγεφύρωτο. Οἱ «Βυζαντινοὶ» εἶχαν τὴν εὐκαιρία, ἄλλωστε, νὰ ζήσουν τὸ μίσος τῶν Φράγκων ἐναντίον τους. Κατὰ τὸν ἱστορικὸ Νικήτα Χωνιάτη, αὐτόπτη μάρτυρα τῆς ἁλώσεως, ἡ ἁρπακτικότητα καὶ βαρβαρότητα τῶν σταυροφόρων δὲν συγκρίνεται μὲ τὴν ἠπιότητα τῶν μουσουλμάνων, οἱ ὁποῖοι μόλις κατέλαβαν τὰ Ἱεροσόλυμα ἀρκέσθηκαν ἁπλῶς στὴν ἐπιβολὴ μικροῦ φόρου, ἀποφεύγοντας κάθε βιαιότητα. 
Τα κλεμμένα άλογα της Πόλης που κοσμούν τον Άγιο
Μάρκο Βενετίας
 Οἱ «Βυζαντινοὶ» συνειδητοποίησαν ὅτι μετὰ τὸ 1204 οἱ Λατίνοι - Φράγκοι ἦσαν ὁ οὐσιαστικὸς ἐχθρός τους, γιατί μόνο ἀπ᾿ αὐτοὺς κινδύνευε ἡ ὀρθόδοξη πίστη καὶ ἡ παράδοση τοῦ Γένους. Ἔτσι, διαμορφώθηκε ἡ στάση τῶν ἀνθενωτικῶν, ποὺ προέκριναν τὴν πρόσκαιρη συνεργασία μὲ τοὺς Ὀθωμανοὺς ἀπὸ τὴν «φιλία» τῶν Φράγκων, ἐπιλέγοντας μεταξὺ δύο κακῶν. Μία στάση ποὺ θὰ ἐκφρασθεῖ θεολογικὰ καὶ ἀπὸ τὸν ἅγιο Κοσμᾶ τὸν Αἰτωλὸ κατὰ τὸν 18ο αἰώνα.
 Ἡ ἅλωση τοῦ 1204 ὅμως εἶχε καὶ εὐεργετικὲς συνέπειες σὲ μία ἄλλη διάσταση. Ὁ μέσος Ῥωμηὸς θὰ συνειδητοποιήσει τὴν σημασία τῆς διαλύσεως τῆς αὐτοκρατορίας. Ὅσο μάλιστα θὰ παρατείνεται ἡ φραγκοκρατία, ἡ ἀντιπάθεια ἐναντίον τῶν Λατίνων θὰ μεταστοιχειωθεῖ σὲ ὁμοψυχία. Λόγω δὲ τῆς διασπάσεως τῆς ἑνότητας τῶν ἐπιμέρους ἐθνοτήτων τῆς αὐτοκρατορίας μετὰ τὸ 1204, θὰ ἀρχίσει ὁ τονισμὸς τῆς ἐθνικότητας, μὲ ἐμφάνιση τῆς ἐθνικῆς συνειδήσεως. Ὁ τραυματισμὸς δὲ τοῦ ἐθνικοῦ γοήτρου θὰ γεννήσει τὴν Μεγάλη Ἰδέα, ὡς πόθο ἐπανακτήσεως τῆς Κωνσταντινουπόλεως καὶ ἀνασυστάσεως τῆς Αὐτοκρατορίας. 
 Ἡ πορεία τῶν πραγμάτων ὁδήγησε τὴν χώρα μας νὰ καταλήξει, ἀπὸ τη σχέση «προστασίας» σὲ συμμαχίες μὲ τὶς μεγάλες δυτικὲς δυνάμεις καὶ σήμερα σὲ «νομαρχία» τῆς Ἑνωμένης Εὐρώπης. Τὸ Εὐρωπαϊκὸ «Διευθυντήριο» ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ συνεχίζει τὴν ἅλωση τοῦ Γένους/Ἔθνους μας μὲ ἄλλους τρόπους. Πόσο τὸ συνειδητοποιοῦν αὐτὸ οἱ Πολιτικοί μας στὶς συναλλαγές τους μὲ τὴν Δυτικὴ Ἡγεσία; Τουλάχιστον, γιὰ νὰ μετριάζεται ἡ ἄκρατη αἰσιοδοξία μας καὶ νὰ μὴ πορευόμαστε μὲ αὐταπάτες...
(π. Γεώργιος Μεταλληνός) 




ΕΟΡΤΗ ΤΙΜΙΑΣ ΚΑΡΑΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΕΒΑΣΜΙΩΤΑΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΠΑΤΡΩΝ
Ἀριθμ. Πρωτ.: 588/7-9-2016
ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ  266η
Πρός
τό Χριστεπώνυμο Πλήρωμα
τῆς Ἱερᾶς καί Ἀποστολικῆς Μητροπόλεως Πατρῶν
Παιδιά μου εὐλογημένα,
     Mέ τήν χάρη τοῦ Θεοῦ ἑτοιμαζόμαστε νά ἑορτάσωμε καί πάλι τήν ἱερά  ἐπέτειο τῆς Ἐπανακομιδῆς τῆς Tιμίας Κάρας τοῦ Ἁγίου ἐνδόξου Ἀποστόλου Ἀνδρέου ἀπό τήν Ρώμη στήν πόλη τήν Ἀποστολική καί περιάκουστη, τῶν Πατρῶν.
            Ὁ Κύριός μας ὠκονόμησε διά πρεσβειῶν τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου καί δεήσεων ἀκοιμήτων τοῦ εὐσεβεστάτου Πατραϊκοῦ Λαοῦ, νά ἐπανακομισθῇ ἡ Ἁγία Κάρα τοῦ Πρωτοκλήτου, μετά ἀπό πεντακόσια καί πλέον ἒτη στήν πόλη τοῦ μαρτυρίου του, ἀπό τήν Δύση  ὃπου εἶχε μεταφερθῆ, ἀπό τόν Θωμᾶ Παλαιολόγο.
            Καλούμεθα καί πάλιν εἰς ἀνάμνησιν αὐτοῦ τοῦ γεγονότος, τό ὁποῖο πραγματοποιήθηκε στίς 26 Σεπτεμβρίου 1964, νά ἑορτάσωμεν εὐλαβῶς καί νά πανηγυρίσωμε πανευφροσύνως, δοξάζοντες τόν ἐν Τριάδι προσκυνούμενον Θεόν ἡμῶν καί τιμῶντες καί γεραίροντες τόν ἒνδοξο καί πανεύφημο Ἀνδρέα τόν Πρωτόκλητο.
            Οἱ ἱερές τελετές καί λατρευτικές ἐκδηλώσεις θά λάβουν χώρα, τό Σάββατο καί τήν Κυριακή, 24 καί 25 Σεπτεμβρίου ἐ.ἒ. στόν Νέο Ἱερό Ναό τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου, ὃπου εἶναι θησαυρισμένη ἡ Τιμία Κάρα καί ὁ Σταυρός τοῦ Πρωτοκλήτου.
            Τήν παραμονή θά ψαλῇ ὁ Μέγας Πολυαρχιερατικός Ἑσπερινός καί ἀνήμερα θά τελεσθῇ ἡ Θεία Λειτουργία, ἐνῶ τό ἀπόγευμα τῆς Κυριακῆς καί ἀπό ὣρα 5:45 μ.μ. θά ἀρχίσῃ ἡ πάνδημος Λιτανεία μέ τόν Ἁγιασμό στήν Ἰχθυόσκαλα, τόν λιτανευτικό διάπλουν ἓως τήν προβλῆτα τῆς Ἁγίου Νικολάου, τήν Δοξολογία στήν Πλατεία τῶν Τριῶν Συμμάχων καί τήν συνέχιση τῆς λιτανευτικῆς πομπῆς διά τῆς ὁδοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου, ἓως τόν μεγαλοπρεπῆ Ναό τοῦ Πολιούχου τῶν Πατρῶν.
            Ἀδελφοί μου, ὁ Ἀπόστολος Ἀνδρέας εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος μᾶς κρατάει στά χέρια του, μᾶς προστατεύει,  πρεσβεύει γιά μᾶς ἀδιαλείπτως πρός Κύριον, ὣστε νά ἒχωμε τό μέγα ἒλεός Του καί τούς οἰκτιρμούς Του.
            Ἐλᾶτε, λοιπόν, ὃλος ὁ Πατραϊκός Λαός στό ἱερό Ἀποστολεῖο, στόν Ἱερό Ναό δηλαδή, τοῦ Πρωτοκλήτου, στίς 24 καί 25 Σεπτεμβρίου γιά νά ἑορτάσωμε καί νά δοξολογήσωμε τόν Πανάγιο Θεόν ἡμῶν, ἀλλά καί τόν Ἀπόστολον Ἀνδρέα, ἐπαξίως καί κατά χρέος νά μακαρίσωμε καί νά τιμήσωμε.
            Ἐλᾶτε νά παρακαλέσωμε ὁ καθένας γιά τά προσωπικά του προβλήματα, νά ἀναθέσωμε τούς βαθύτατους πόθους, τούς πόνους, τίς ἐσώτατες ἐπιθυμίες στόν Ἃγιό μας καί πατέρα μας, ὣστε νά τίς μεταφέρῃ στόν θρόνο τοῦ Παμβασιλέως καί Σωτῆρος ἡμῶν.
            Ἐλᾶτε, ὡς οἰκογένειες, νά ἐναποθέσωμε τούς προβληματισμούς μας ἐνώπιον τῆς ἱερᾶς καί πανσεβάσμιας τοῦ Ἀποστόλου Κεφαλῆς, ὣστε καί ἀναψυχή νά λάβωμε καί βεβαία τήν λύση τῶν προβλημάτων μας νά ἒχωμε.
            Προστρέξατε πάντες, οἱ τῆς πόλεώς μας καί τῆς Ἐκκλησιαστικῆς μας ἐπαρχίας κάτοικοι καί παρεπίδημοι καί κατασπάσασθε τήν σεπτή κορυφή τοῦ Ἀνδρέου τοῦ Πρωτοκλήτου, ὁ ὁποῖος τόσο τήν πόλη καί τόν τόπο ἀγάπησε, ὣστε ἠθέλησε ἐδῶ νά μαρτυρήσῃ καί  σωματικῶς, πρός εὐλογίαν καί ἁγιασμόν μας, ἓως τῆς συντελείας τοῦ αἰῶνος, νά παραμείνῃ.
        
    Ἀπό τήν πόλη τῶν Πατρῶν καλοῦμεν ἃπαντας τούς Ὀρθοδόξους Ἓλληνες καί λοιπούς ἀδελφούς, νά προσέλθουν καί νά προσκυνήσουν τόν πανεύφημον Ἀπόστολον, ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος τούς Ἓλληνες παρουσίασε ἐνώπιον τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, γιά νά ἀκουσθῇ ἀπό τό πανάγιο στόμα τοῦ Θείου Διδασκάλου, ὁ συγκλονιστικός καί λίαν τιμητικός γιά μᾶς λόγος: «Ἐλήλυθεν ἡ ὣρα, ἳνα δοξασθῇ ὁ Υἱός τοῦ ἀνθρώπου…»(Ἰω.12,23)
            Ἀδελφοί μου ἀγαπητοί καί τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά καί περιπόθητα.
            Σήμερα πού τόσα προβλήματα καί βάσανα μᾶς ταλανίζουν, σήμερα πού τόσες δυσκολίες ὀρθώνονται ἐνώπιόν μας, ὁ Ἃγιος Ἀνδρέας εἶναι ὁ παράκλητός μας καί μεσίτης πρός Κύριον, ὁ πατέρας μας, ὁ φίλος καί ἀδελφός μας, ὁ ὁποῖος μᾶς κρατάει ἀπό τό χέρι καί δέεται γιά τήν ψυχοσωματική μας ὑγεία καί τήν κατά Θεό πρόοδο καί προκοπή μας.

            Τό Σάββατο 24 καί τήν Κυριακή 25 Σεπτεμβρίου μᾶς περιμένει, ὁ Ἱερός Ἀπόστολος, ὡς φιλόξενος οἰκοδεσπότης, στό σπίτι του καί στήν γιορτή του. Τήν πρόσκληση τήν ἀπευθύνει μέ τό στόμα τοῦ Ἐπισκόπου καί πνευματικοῦ σας πατρός, ὁ ὁποῖος ἐξ ὀνόματός του, ἐν πλησμονῇ ἀγάπης, σᾶς παρακαλεῖ νά συμμετάσχετε στό ἱερό καί λαμπρό εὐχαριστιακό καί ἑορταστικό τοῦ Πρωτοκλήτου συμπόσιο, τό ὁποῖο θά πραγματοποιηθῇ κατά τό ἀκόλουθο πρόγραμμα:

·         Παραμονή τῆς ἑορτῆς, Σάββατο 24.9.2016 καί ὣρα 7μ.μ. Μέγας Πολυαρχιερατικός Ἑσπερινός
·         Ἀνήμερα, Κυριακή 25.9. 2016 καί ὣρα 7- 10:30π.μ.
Ὂρθρος- Πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία
·         Κυριακή ἀπόγευμα
ὣρα 5:45μ.μ. Ἐκκίνηση τῆς ἱερᾶς Λιτανείας ἀπό τόν Ἱερό Ναό τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου, πρός Ἰχθυόσκαλα.
ὣρα 6μ.μ. Ἁγιασμός ἐπί τῇ ἐνάρξει τῆς νέας ἁλιευτικῆς περιόδου.
ὣρα 6.15μ.μ. Μετάβαση μέ πλοιάρια στήν προβλῆτα τῆς Ἁγίου Νικολάου.
ὣρα 7μ.μ. Δοξολογία στήν Πλατεία Τριῶν Συμμάχων
ὣρα 7.20μ.μ. Λιτανεία ἀπό τήν Πλατεία Τριῶν Συμμάχων πρός τόν Ἱερό Ναό τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου.
Σᾶς ἀσπάζομαι ἐν Κυρίῳ
μετ’ εὐχῶν καί ἀγάπης πατρικῆς
Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ
    + Ο  Π Α Τ Ρ Ω Ν   Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Σ
Οι μαθητές του Εκκλ. Λυκείου Πατρών